بیان مسئله در پروپوزال
بیان مسئله در پروپوزال
قسمت بیان مسئله در پروپوزال یکی از اجزای حیاتی پروپوزال است که در همهی فرمها حضور دارد. پس از تعیین عنوان و هدف پژوهش و مطالعه دقیق مقالات مشابه در زمینه مورد نظر، مرحله نوشتن بیان مسئله فرا میرسد. این بخش به طور کلی شباهتی با مقدمهی مقالات دارد و در آن به بیان ضرورت انجام پژوهش و دلایل آن پرداخته میشود.
همانطور که میدانید، طرحهای پژوهشی تنها پس از دریافت تأیید از هیئت داوران به مرحله اجرا میروند؛ بنابراین لازم است دلایل کافی و منطقی برای اجرای آنها وجود داشته باشد. هر طرح پژوهشی اهداف و ضرورتهای اجرایی خود را دارد و به نتایجی منجر میشود. این نتایج که از اجرای طرح بر روی یک جامعه هدف به دست میآیند، کاربردهای متعددی دارند؛ به عنوان مثال، طرحی که منجر به ساخت واکسنی مؤثر میشود و میتواند از یک بیماری جلوگیری نماید. این کاربردها به یک طرح تحقیقاتی ارزش و اهمیت میبخشند. پژوهشگر مسئولیت دارد در بیان مسئله، از اهمیت، ضرورت و کاربردی بودن نتایج پژوهش خود دفاع نماید.
همچنین در صورت لزوم میتوانید از مشاوره رایگان پایان نامه گروه زودرایت نیز استفاده نمایید.
دلایل نوشتن بیان مسئله
- از طریق بیان مسئله، باید برای خواننده توضیح داد که چرا این پژوهش اهمیت دارد و چگونه میتواند به حل یا برطرف کردن یک مشکل موجود در زمینه مورد نظر کمک کند.
- باید نشان داد که این پژوهش چه کاربردهایی دارد و چگونه میتواند به حل مشکلات عملی و علمی موجود در این حوزه کمک کند.
- باید شکافها و نقاط ضعف موجود در کارهای پژوهشی قبلی را مشخص کنیم و نشان دهیم که نتایج این پژوهش به چه صورت میتوانند به حل این مشکلات و کاستیها کمک کنند.
- در صورت استفاده از کلمات تخصصی و فنی در پژوهش، باید توضیحات کاملی درباره معنی و مفهوم این کلمات ارائه داده شود. این توضیحات باید به زبانی ساده و روان و با استفاده از اصطلاحات علمی، به خواننده کمک کنند تا مفهوم و معنی این کلمات را به درستی درک کند.
- باید پیشنیازها و شرایط لازم برای اجرای این پژوهش را به طور واضح و دقیق بیان کنیم.
- در نهایت، باید اهمیت و اولویت این طرح پژوهشی را به طور صریح برای خواننده، که ممکن است داور، استاد یا فرد دیگری باشد، توضیح داد. این توضیحات باید به طور کامل و مفصل باشند تا کسی که مطالعه میکند، درک دقیقی از اهمیت و ارزش این پژوهش برای جامعه علمی و عمومی بدست آورد.
چه ویژگیهایی باید در بیان مسئله مورد توجه قرار گیرد؟
- اشاره به شکافهای موجود در علم: هدف اصلی از انجام طرحهای تحقیقاتی، گسترش علم و یافتن راهحلهایی برای مشکلات و نواقص است. بنابراین، در بیان مسئله باید به وجود یک شکاف یا مشکل در حوزه مورد نظر اشاره شود که نیازمند بررسی و تحقیقات بیشتر است.
- اهمیت مسئله: قبل از هر چیز، باید اهمیت مسئله مورد بررسی را بیان کنیم. بدون شناخت دقیق اهمیت مسئله، انجام پژوهش در آن زمینه میتواند بیهوده باشد. بنابراین، باید به خواننده نشان داد که چرا این مسئله برای جامعه علمی و عمومی اهمیت دارد.
- راهنمایی برای پژوهشهای آینده: یک پژوهش پس از اتمام، منبعی برای پژوهشهای بعدی خواهد شد. به همین دلیل، در بیان مسئله باید به تعدادی از کاربردهای مهم پژوهش خود اشاره کنیم که میتوانند به پژوهشهای آینده کمک کنند. این امر به خواننده این امکان را میدهد که بهتر و با استفادهی کاربردیتری به اهمیت پژوهش پی ببرد.
- ارائه رویکرد اخلاقی برای حل مسئله: در حل یک مسئله، باید به رویکرد اخلاقی توجه کرد. راهحل ارائه شده باید با توجه به اعتبارات انسانی، اخلاقی، عرفی و دینی مورد قبول جامعه باشد. در بیان مسئله باید به این نکته تاکید شود.
نحوه نگارش بیان مسئله
همانطور که در مقالات قبلی اشاره شده بهتر است که قبل از انتخاب عنوان، مقالات مرتبط را مطالعه کنید. این روش، علاوه بر تسلط به حوزه پژوهشی، کمک میکند تا بخشهای مختلف پروپوزال را بهتر و آسانتر بنویسید. یکی از این بخشها، بیان مسئله است. برای نگارش بیان مسئله، در واقع باید از مقدمه و نتایج مقالات مرتبط بهره ببرید. به این صورت که ابتدا باید مقدمه مقالات را مطالعه کنید و جملات کلیدی و قابل استفاده را برجسته کنید یا یادداشت کنید. سپس با استفاده از این جملات، به نگارش بیان مسئله بپردازید. با مراجعه به مطلب چگونه پروپوزال بنویسیم میتوانید به پاسخ اکثر سوالات خود برسید.
بنابراین، نوشتن بیان مسئله با مطالعه مقدمه مقالات دیگر آغاز میشود. البته برای استفاده از جملات مقالات دیگر، بایستی به چندین قاعده توجه داشته باشید. یکی از مهمترین قوانین که باید در نگارش بیان مسئله رعایت کنید، سرقت علمی است. سرقت علمی به معنای استفاده نادرست و ادعا کردن ایدهها و نتایج پژوهشی دیگران به عنوان خودتان است. در نتیجه، هر جملهای که از مقالات دیگر در متن خود استفاده میکنید، باید مرجع داشته باشد. همچنین، شما مجاز نیستید جملات مقالات دیگر یا حتی مقالات خودتان را به صورت کامل در بیان مسئله خود استفاده کنید؛ زیرا این کار از نظر اخلاقی مشکل دارد و ممکن است منجر به رد پروپوزال شما شود.
پس چه باید کرد؟ راهحل استفاده از بازنویسی است. بازنویسی روشی است که اطلاعات و ایدههای دیگران را با استفاده از زبان خودمان منتقل میکند. بازنویسی با خلاصهنویسی تفاوت دارد. در خلاصهنویسی، فقط نکات اصلی بیان میشود، در حالی که در بازنویسی، جملات مربوط به مقالات را مطالعه کرده و با تغییراتی در آنها، آنها را در بیان مسئله خود استفاده میکنید.
نکات کلیدی نگارش بیان مسئله
برای نگارش بیان مسئله، ضروری است به سؤالات زیر پاسخ داده شود:
- چه اطلاعاتی در دست داریم؟
در این بخش، موضوع مورد بحث را معرفی کرده و اطلاعات زمینهای مربوط به آن را بیان میکنیم. بهعنوان مثال، اگر پژوهش ما مربوط به گیاهان دارویی است، در این قسمت باید اطلاعات مهمی را درباره این گیاهان بیاوریم که برای خواننده لازم است بداند.
- چه اطلاعاتی نداریم؟
در این قسمت، محدودیتها و نقصهای مطالعات گذشته مرتبط با موضوع را بیان میکنیم.
- چرا مایلیم این مطالعه را انجام دهیم؟
در این بخش، اهمیت و ضرورت انجام مطالعه را با استفاده از ارقام، آمار و نتایج مطالعات قبلی بیان میکنیم.
بیان مسئله شامل چه بخشهایی است؟
توجه داشته باشید که برای نوشتن بیان مسئله، هیچ الگوی ثابتی وجود ندارد و سلیقهی نویسنده در این زمینه تأثیرگذار است. به عنوان مثال، برخی نویسندگان ممکن است در ابتدا آمار و ارقام را بیان کنند و سپس به اهمیت موضوع بپردازند، در حالی که دیگران به صورت بالعکس عمل میکنند. برای یادگیری الگوها و روشهای مختلف بیان مسئله، بهترین راه مطالعهی بیشتر و بیشتر مقالات مختلف است. با این حال، برخی عناصر باید حتماً در یک بیان مسئله مناسب وجود داشته باشند. این عناصر در واقع به پاسخ دادن به سه سوال زیر مربوط میشوند. ترتیب زیر، یک الگوی مناسب و رایج برای نوشتن یک بیان مسئله خوب است:
- تعریف مشکل و اهمیت موضوع
- بیان آمار (ابتدا آمار جهانی و سپس آمار مربوط به کشور، استان و منطقه)
- بررسی عوامل مؤثر بر تداوم مشکل و آثار ناشی از آن بر جامعه
- معرفی راهکارهای موجود در جامعه
- ارائه بررسیها و مطالعات مرتبط با پژوهش حاضر
- توجیه انجام مطالعهی حاضر
- بیان هدف اصلی از انجام این پژوهش
