مقاله علمی ترویجی
مقاله علمی ترویجی
مقاله علمی ترویجی، به مقالاتی اطلاق میشود که در مجلات با اعتبار علمی ترویجی منتشر شدهاند. در عین حال، این نوع مقالات هیچ ارتباطی با مقالات مروری ندارند و ممکن است برخی اشتباهاً این دو نوع مقاله را یکسان تلقی کنند. بر اساس دستهبندی داخلی مجلات مختلف که توسط وزارت علوم اعتبارسنجی شدهاند، مقالات علمی-پژوهشی، علمی-ترویجی و سایر، به ترتیب در دستهبندی مجلهها قرار میگیرند. هنگامی که مقالهای توسط پژوهشگر در یک مجله نمایه شود، سطح آن مقاله بر اساس اعتبار آن مجله تعیین میشود. به عنوان مثال، اگر مقاله در مجلات با اعتبار ISI منتشر شود، آن را مقاله ISI مینامند.
بهطور کلی، اعتبار مجلات علمی-ترویجی کمتر از مجلات علمی پژوهشی است. اگر مقالات علمی-ترویجی را با مقالات مروری معادل بدانیم، مشخص است که مقالات علمی-ترویجی با تحلیل ادبیات و تاریخچه پژوهشی درباره یک موضوع علمی خاص، اطلاعات و دستاوردها و تحقیقات انجام شده در آن موضوع را در یک بازه زمانی مشخص بررسی و مورد بحث قرار میدهند. مقالات علمی ترویجی با هدف معرفی یک دانش و علم خاص نوشته میشوند و ممکن است فرآیند تحقیقی جدیدی را شامل نکنند. این مقالات میتوانند خلاصهای باشند از مقالات و تحقیقات مختلف در یک حوزه علمی خاص، که با سازماندهی و ساختاری جدید به هدف بیان مطلب و شناساندن آن حوزه علمی نوشته و تنظیم میشوند.
جهت دریافت مشاوره رایگان پایان نامه میتوانید با شماره های درج شده در سایت تماس حاصل فرمایید.
انواع مقاله علمی ترویجی
همان گونه که ذکر شد، نویسندگان این مقالات ایده اصلی خود را از مقالات و تحقیقات پیشین موجود در یک زمینه تخصصی مشخص میگیرند و مطلب جدیدی به جامعه علمی اضافه نمیکنند. با این حال، نویسندگان مقالات علمی ترویجی میتوانند با استفاده از روشهای مختلفی این کار را انجام دهند که منجر به تولید نوع خاصی از مقالات علمی ترویجی میشود. انواع مقالات علمی ترویجی به ترتیب زیر قابل طبقهبندی هستند:
- مقالات ترویجی علمی مروری: این مقالات مطالب و نتایج تحقیقات پیشین در یک زمینه خاص را در یک مقاله جدید گردآوری میکنند و آنها را در اختیار مخاطبان قرار میدهند.
- مقالات ترویجی علمی ترجمهای: این مقالات معمولاً ترجمهای از یک مقاله علمی معتبر را در یک زبان جدید برای خوانندگان بومی ارائه میدهند.
- مقالات ترویجی علمی تحلیلی: نویسندگان این نوع از مقالات، علاوه بر گردآوری نتایج تحقیقات پیشین در یک موضوع خاص، نتایج را تحلیل میکنند و روش انجام تحقیق و نتایج به دست آمده را به زبان خود تفسیر کرده و در اختیار مخاطبان قرار میدهند.
- در بین انواع مقالات علمی ترویجی، مقالات تحلیلی از ارزش علمی بالاتری برخوردارند و امتیاز بیشتری برای خود و نویسنده خود از منظر رزومه کاری و تحصیلی کسب خواهند کرد.
ساختار یک مقاله علمی-ترویجی
عنوان مقاله
عنوان مقاله باید مختصر، واضح و بدون جزئیات روششناسی باشد و هدف اصلی را به درستی بیان کند.
معرفی
در این بخش، نویسندگان مقاله معرفی میشوند و جزئیاتی مانند نام، مرتبه علمی، آدرس، شماره تلفن و پست الکترونیک آنها ذکر میشود.
چکیده
در این بخش، نویسنده باید به طور کلی و بدون ورود به جزئیات، خواننده را با موضوع مقاله آشنا کند و او را برای خواندن متن کامل متحمّل کند.
کلمات کلیدی
کلمات کلیدی با پایان چکیده در مقاله ذکر میشوند و شامل کلماتی هستند که بیشترین ارتباط با متن مقاله را دارند و به خوانندگان در جستجوی مقالات مرتبط کمک میکنند.
مقدمه
این بخش شامل معرفی موضوع مقاله و اجزای مختلف آن است که در ادامه مورد بررسی خوانندگان قرار خواهد گرفت.
مرور ادبیات و مبانی نظری
در این بخش، با ارائه منابع معتبر و استناد به پیشینه پژوهش، متغیرهای مختلف تحقیق تعریف میشوند.
متن اصلی
این بخش با عناوین مختلفی برای خوانندگان ارائه میشود و برای هر عنوان، موضوعات متناسب با آن عنوان به خواننده ارائه میشود.
نتایج
در این بخش، با ارائه جداول و نمودارها، خواننده با نتایج تحقیقات مختلف آشنا میشود و همچنین تفسیر نویسنده از نتایج به دست آمده را دریافت میکند.
جمعبندی
این بخش باید توسط پژوهشگر نگارش شود و شامل توضیح نتایج به صورت پیشنهادهای پژوهشی و ارائه یافتهها به صورت کاربردی است.
سپاسگزاری
در این بخش، از افرادی که نویسنده را در انجام تحقیقات و نگارش مقاله یاری کردهاند، قدردانی میشود.
منابع
در این بخش، منابعی که نویسنده در متن مقاله به آنها استناد کرده است، به ترتیب حروف الفبا ذکر میشوند.
خلاصه و جمعبندی بحث
در این نوشته، به تفصیل به پرسش "مقاله علمی-ترویجی چیست؟" پاسخ داده شده است و تفاوتهای رایج بین مقاله علمی پژوهشی و مقاله علمی-ترویجی مورد بررسی قرار گرفته است. یک مقاله علمی-ترویجی یا مرور ادبیات، به بحث و بررسی اطلاعات منتشر شده در حوزه خاصی در یک بازه زمانی مشخص میپردازد. در صورتی که شما تجربه نگارش مقاله علمی-ترویجی دارید، میتوانید تجربیات خود را با خوانندگان به اشتراک بگذارید. مقالات علمی-ترویجی قادرند به تفسیر و دیدگاه جدیدی نسبت به مقالات و تحقیقات گذشته بپردازند و یا نتایج جدید را با تحقیقات گذشته ارتباط داده و تفسیر خاص خود را ارائه دهند. معمولاً در مقالات علمی-ترویجی، جمع آوری و طبقهبندی دقیق اطلاعات به منظور روشن شدن یک مسئله علمی خاص در یک حوزه تخصصی انجام میشود.
مقاله علمی-ترویجی (مرور ادبیات) میتواند خلاصهای از مقالهها و منابع موجود باشد، اما معمولاً یک ساختار مشخص خود را دارد و خلاصه و استنتاجها را ترکیب میکند و اطلاعات را به شکلی نو ارائه میدهد. مقاله علمی-ترویجی میتواند تفسیر جدیدی از مقالهها و کارهای قبلی ارائه دهد، اطلاعات جدید را با تفاسیر قبلی ترکیب کند، یا جریان پیشرفت فکری در حوزه مورد بحث و مباحث مرتبط را نشان دهد. مقالات علمی-ترویجی بسته به شرایط، میتوانند مقالات و منابع را ارزیابی کرده و بهترین و مرتبطترین منابع را به خواننده پیشنهاد دهند. این مقالهها بر پایه ترکیب، تلفیق و جابهجایی دانش موجود تهیه میشوند و معمولاً به شفاف شدن زوایای یک مسئله کمک میکنند.